Wiemy już, że dla rozwoju dziecięcej mowy duże znaczenie mają czas, uwarunkowania psychofizyczne, środowisko, trening i postawa rodziców. Dziś podejdziemy do tematu nieco inaczej, skupiając się na kształtowaniu dobrych nawyków w sferze artykulacji.

 

Słuch fonetyczny

W opanowywaniu umiejętności mówienia dużą rolę odgrywa słuch fonetyczny, który opiera się na odróżnianiu cech głosek i zjawisk prozodycznych (np. akcentu czy intonacji). Można go ćwiczyć choćby z pomocą onomatopejów, zachęcając malca do naśladowania odgłosów otoczenia (dźwięków przyrody czy pojazdów). Warto wzbogacić tę praktykę o odpowiednio dobrany zestaw ruchów ciała, co wpłynie pozytywnie na kształtowanie rytmiki.

 

Motoryka

Zwróćmy uwagę na fakt, że zaburzenia mowy są ściśle skorelowane z problemami z motoryką artykulacyjną. Warto więc pracować nad narządami mowy nie tylko poprzez specjalną gimnastykę, ale również przez zwykłe śmianie się, rozmawianie czy spożywanie posiłków.

Co ciekawe, z mówieniem związana jest także sprawność palców. Zróżnicowane i regularne ćwiczenia zapewnią, np. lepsze poczucie rytmu, wyraźniejszą artykulację, ekspresywne mówienie oraz pamięć sekwencyjną.

 

Oddech

Kolejną bardzo ważną kwestią jest oddychanie. Trenujemy je już od pierwszych chwil życia poprzez naturalne karmienie. Fundamentem jest tu – nieprzerywające ssania piersi – zaczerpywanie powietrza nosem. Wraz z częstym żuciem i gryzieniem znacznie redukuje to ryzyko późniejszych zaburzeń w artykulacyjnych.

Oprócz sposobu oddychania należy zwrócić uwagę na wyodrębnienie faz wdechu i wydechu, gospodarowanie powietrzem, pojemność płuc, korelację przerw oddechowych i treści przekazu oraz wzmacnianie mięśnie uczestniczących w procesie oddychania. W razie nieprawidłowości należy skorzystać z szerokiej gamy specjalnych ćwiczeń.

 

Oprócz tego, rodzice powinni kontrolować ułożenie języka, wady zgryzu i zbyt wczesne wypadanie mleczaków swojej pociechy. Aby ustrzec dziecko przed niewłaściwymi nawyki, pracę logopedyczną powinniśmy rozpocząć już w wieku niemowlęcym.