Więzi łączące opiekuna z dzieckiem są niezwykle istotne. Od ich jakości i specyfiki w dużej mierze zależy bowiem umiejętność budowania relacji malca z innymi ludźmi – zarówno w okresie jego dzieciństwa, jak i w nadchodzącej dorosłości. Wśród wspomnianych więzi szczególne miejsce zajmuje styl przywiązania. W dzisiejszym artykule krótko scharakteryzujemy jego podstawowe typy.

 

Główne style przywiązania

Najbardziej pożądany jest typ bezpieczny, którego zasadniczą cechę stanowi zaufanie do rodzica. Kształtuje je przede wszystkim postawa matki czy ojca – dyspozycyjność, akceptacja, zwrócenie uwagi na potrzeby i emocje malca. Ważne są tu również stabilność, poczucie braku zagrożenia i swoista przewidywalność w zachowaniu rodziców.

Kolejny styl – lękowo-ambiwalentny – charakteryzuje się znacznie mniejszym poczuciem bezpieczeństwa, któremu towarzyszy silny lęk przed rozstaniem i wzmożona czujność. Jego powstanie determinuje tendencja rodzica do:

• zapanowania nad dzieckiem poprzez groźbę separacji/porzucenia,
• zachowań nieprzewidywalnych (np. miesza wrażliwość z obojętnością).

Trzeci jest styl unikający. Obserwujemy go, gdy – smyk na skutek poczucia odrzucenia – nie ufa rodzicowi i nie szuka z nim kontaktu (występuje wtedy samowystarczalność emocjonalna).

Możemy mówić jeszcze o – zdecydowanie najrzadszym – stylu zdezorganizowanym. Doświadczające go dziecko odczuwa wewnętrzny chaos, lęk i silne napięcie, które mogą ciążyć przez całe jego życie.

 

Styl przywiązania ma bardzo duże znaczenie dla rozwoju dziecka. Dlaczego? Ponieważ współdecyduje o kształtowaniu osobowości, wpływa na: zdolności radzenia sobie z emocjami, życiową elastyczność oraz budowania relacji z innymi. Pamiętajmy jednak, że styl odmienny niż bezpieczny może doprowadzić do wielu poważnych deficytów, które utrudnią właściwe funkcjonowanie.